Warunki produkcji żywności muszą być ściśle kontrolowane, aby zapewnić konsumentom dostęp do bezpiecznych produktów. Przedsiębiorstwa wytwarzające żywność są zobligowane do przestrzegania wymagań higienicznych, zawartych w systemie HACCP. Określa on warunki, jakie muszą być zapewnione w trakcje produkcji żywności. Niezbędnym elementem utrzymania higieny podczas wytwarzania produktów spożywczych jest dezynfekcja.

Czym jest dezynfekcja?

To proces, podczas którego dochodzi do zredukowania liczby mikroorganizmów. Dezynfekcja eliminuje formy wegetatywne drobnoustrojów, pozostawiając jednak formy przetrwalnikowe. Pomimo tego pozwala zredukować liczbę grzybów, wirusów czy bakterii do poziomu bezpiecznego dla zdrowia. Procesowi dezynfekcji powinny być poddawane wszelkiego rodzaju powierzchnie, ściany, blaty, pomieszczenia, narzędzia, elementy urządzeń, ale również dłonie. Pomocne w tym są  węże do centralnego systemu mycia.

Na czym polega dezynfekcja?

Dezynfekcja to działanie służące ograniczeniu rozpowszechniania się różnorodnych drobnoustrojów na odkażanych powierzchniach lub przedmiotach. Środki do dezynfekcji mają działanie odkażające, dzięki czemu pozwalają zachować higienę czyszczonych miejsc i powierzchni. Dezynfekcja pozostawia powierzchnię bezpieczną dla zdrowia.

Rozróżniamy kilka metod dezynfekcji w zależności od tego, jaki obszar wymaga zdezynfekowania. Innym rozróżnieniem metod dezynfekcji jest podział według zastosowanych substancji czynnych. Substancje chemiczne wchodzące w skład tzw. dezynfektantów wykazują działanie biobójcze w stosunku do różnych mikroorganizmów. Na polskim rynku występuje wiele rodzajów preparatów do dezynfekcji, dzięki czemu można wybrać środek najlepiej odpowiadający potrzebom danego obiektu. Dezynfektanty najczęściej mają postać skoncentrowanego płynu lub żelu.

Jakie wymagania powinny spełniać środki dezynfekujące?

Aby środki dezynfekcyjne mogły być wykorzystywane w przemyśle spożywczym, powinny charakteryzować się:

• Szerokim spektrum działania oraz skutecznością – Oznacza to, że preparat musi skutecznie eliminować bakterie, grzyby oraz wirusy.
• Szybkim działaniem – jest to niezwykle ważne w przypadku dezynfekcji powierzchni lub pomieszczeń. Środek dezynfekujący jest tym skuteczniejszy, im krótszy jest czas jego działania, powinno to trwać od 5 do maksymalnie 15 minut.
• Kompatybilnością z różnymi materiałami – preparat dezynfekujący nie może reagować z powierzchniami, na które zostaje nałożony. Powierzchnia powinna zostać zdezynfekowana, jednak materiał, z jakiego jest wykonana, musi pozostać w nienaruszonym stanie.
• Nietoksycznością – środek dezynfekujący ma być bezpieczny dla użytkownika oraz otoczenia i nie może wywoływać reakcji alergicznych.
• Neutralnym bądź przyjemnym zapachem – nie należy stosować preparatów o silnym, odrzucającym zapachu.
• Odpornością na działanie materii organicznej – na skuteczność środka dezynfekującego nie może wpływać jej obecność.
• Łatwością stosowania – aby produkt był skuteczny, musi być łatwy w użyciu. Do przeprowadzania procesu dezynfekcji nie powinny być potrzebne specjalne umiejętności.
• Bezpieczeństwem dla środowiska – preparaty do dezynfekcji nie mogą wykazywać szkodliwości w bezpośrednim kontakcie ze środowiskiem i powinny ulegać szybkiemu rozkładowi.

Błędy obniżające skuteczność dezynfekcji

Aby proces dezynfekcji został przeprowadzony poprawnie, należy stosować się do czasu pozostawiania środka na powierzchni przed jego zmyciem, w przeciwnym razie dezynfekcja może być nieefektywna. Nie należy stosować preparatu na powierzchniach, do których nie jest przeznaczony. Przykładowo środek do dezynfekcji rąk i skóry nie może być aplikowany na blaty czy narzędzia. Substancja dezynfekująca nie powinna mieć także bezpośredniego kontaktu z żywnością, gdyż może to wywoływać nieporządne reakcje chorobowe u konsumentów. Dezynfekcja kojarzy się przede wszystkim z sektorem medycznym. Tymczasem środki do dezynfekcji są nieodłącznym elementem każdej gałęzi przemysłu. Przygotowanie bezpiecznego środowiska pracy obejmuje m.in. procesy mycia i dezynfekcji. Jak prawidłowo przeprowadzić dezynfekcję linii produkcyjnych?

Higiena i czystość w przemyśle spożywczym

Ponieważ środki do dezynfekcji wykazują działanie biobójcze i nadają się do różnych powierzchni czy elementów, przydają się szczególnie w miejscach, gdzie priorytetem jest higiena i czystość. Ryzyko rozwoju drobnoustrojów jest wysokie np. w zakładach sektora spożywczego, czyli wszędzie tam, gdzie produkuje i przetwarza się żywność.

W pomieszczeniach przemysłu spożywczego używa się wyłącznie preparatów dopuszczonych do dezynfekcji powierzchni kontaktujących się z żywnością. Takie środki mają zastosowanie wszędzie tam, gdzie istnieje konieczność zachowania najwyższych wymogów sanitarnych.  Do dezynfekcji linii technologicznych w zakładach spożywczych wykorzystuje się różne preparaty o szerokim zakresie działania w stosunku do drobnoustrojów chorobotwórczych i powodujących psucie się żywności. Cały proces odbywa się ręcznie lub przy użyciu automatycznych systemów mycia.

Dezynfekcja linii produkcyjnych – jak robić to skutecznie?

Czystość na halach produkcyjnych to kwestia priorytetowa w każdym zakładzie, bez względu na jego wielkość i liczbę zatrudnionych osób. Higiena jest jednym z najważniejszych czynników gwarantujących bezpieczne i zdrowe produkty. Systematyczne czyszczenie i dezynfekcja taśm przenośnikowych są niezbędne do utrzymania płynności produkcji.

Zaniechania w tej kwestii doprowadzają do obniżenia jakości produktu, a na to żaden przedsiębiorca nie może sobie pozwolić. Do dezynfekcji linii produkcyjnych wykorzystuje się dezynfektanty przeznaczone do profesjonalnego użytku. Zastosowane środki do dezynfekcji powinny wyróżniać się małą toksycznością oraz brakiem zapachu. Poza tym preparat nie powinien powodować korozji elementów infrastruktury technicznej i być nieszkodliwy dla środowiska. Znajdź produkty, które nie zostaną uszkodzone poprzez stosowane preparaty.